Sytuacja rynkowa na świecie

Podobnie jak w październiku, również na dwóch listopadowych sesjach Indeks Cen GDT rósł. 19 listopada br. średnia ważona cena produktów sprzedanych podczas aukcji wyniosła 3 481 USD/t, co oznacza, że w odniesieniu do średniej ceny z 15 października wzrosła o 151 USD/t.

Utrzymuje się dobra koniunktura w eksporcie unijnego OMP. Jednak unijne ceny zbliżają się już do średnich cen oferowanych przez największych światowych eksporterów. Znacznie wzrosły również obroty masłem, które po długim okresie spadków cen, stało się bardzo konkurencyjne na rynkach światowych.

Produkcja mleka

We wrześniu br. w USA szacowana produkcja mleka była o 1,32% większa niż we wrześniu 2018 r. Po trzech kwartałach 2019 r. produkcja mleka wyniosła 74,6 mln t, tj. była o 0,2% większa niż w analogicznym okresie 2018 r.

We wrześniu br. w Australii produkcja mleka była o 4,5% mniejsza niż we wrześniu 2018 r. Po pierwszym kwartale australijskiego sezonu br. była o 6% mniejsza niż w analogicznym okresie 2018 r.

Produkcja mleka w Nowej Zelandii wyniosła we wrześniu prawie 2,7 mln t i była o 0,7% mniejsza niż w we wrześniu 2018 r. W okresie od lipca do września była o 0,7% większa niż w analogicznym okresie ubiegłego roku.

Według wstępnych danych po ośmiu miesiącach br. produkcja mleka ww. producentów uzupełniona o wielkość skupu mleka w UE była na poziomie zbliżonym (+0,04%) do tego w analogicznym okresie ubiegłego roku.

Notowania GDT

W listopadzie obie sesje (5 i 19 listopada) na GDT były wzrostowe. Średnia ważona produktów mleczarskich podczas sesji 19 listopada wyniosła 3481 USD/t, tj. była o 5% wyższa (+151USD) od średniej ceny z 15 października br. oraz o 28% wyższa w stosunku do średniej z 20 listopada 2018 r.

19 listopada średnia ważona cena masła wyniosła 4061 USD/t (zmiana +12% r/r), sera cheddar 3701 USD/t (+14% r/r), OMP 3017 USD/t (+54% r/r) oraz PMP 3321 USD/t (+28% r/r).

Sytuacja w UE

Produkcja mleka

Po ośmiu miesiącach br. skup mleka w UE był o 0,3% większy w stosunku do analogicznego okresu ubiegłego roku. Pośród największych producentów mleka w UE wrosła nieco dynamika skupu mleka w Holandii, Niemczech i we Francji, jednak w porównaniu z analogicznym okresem 2018 r. skup mleka był mniejszy. Wyraźnie wzrósł skup w Hiszpanii, gdzie wolumenowo do skupu dostarczono więcej mleka niż przed rokiem w porównywanych okresach. Zmalała – choć w dalszym ciągu jest wysoka – dynamika skupu mleka w Irlandii.

Produkcja wybranych produktów mleczarskich

Po ośmiu miesiącach 2019 r. produkcja OMP wzrosła o 1,4%, a masła o 3,9% w stosunku do analogicznego okresu 2018 r. Zmniejszyła się produkcja PMP o 1,7% oraz serów o 0,4%.

Handel

W okresie od stycznia do września unijny eksport masła oraz OMP zwiększył się o 28% w stosunku analogicznego okresu 2018 r. Eksport serów zwiększył się o 4%, natomiast eksport PMP był o 15% mniejszy. Największym odbiorcą masła i serów są Stany Zjednoczone, natomiast OMP Chiny, a PMP Oman.

Ceny

Według wstępnych danych unijna średnia ważona cena mleka krowiego w skupie wyniosła we wrześniu 34,39 EUR/100 kg (dane wstępne), co oznacza wzrost ceny o 2,3% w stosunku do sierpnia. Natomiast w stosunku do ceny z września 2018 r. tegoroczna była o 1,3% niższa. W kolejnym miesiącu KE szacuje minimalnie niższą cenę.

Średnie unijne ceny monitorowanych produktów mleczarskich w okresie od 13.10 do 10.11 br. wrosły. Najbardziej zdrożały serwatka w proszku i OMP, których ceny były odpowiednio o 5% i 4% wyższe. Cena sera cheddar wzrosła o 2%, a pozostałych produktów o 1%.

Rynek mleka w Polsce

Skup mleka

We wrześniu br. skup mleka krowiego wyniósł 941,2 mln l i był o 0,6% większy niż we wrześniu 2018 r. Według danych GUS w trzech kwartałach br. skupiono prawie 9 mld l mleka, tj. o 2,1% więcej niż w tym samym okresie 2018 r.

Ceny

W październiku średnia krajowa cena mleka krowiego wyniosła 132,95 zł/hl, tj. była o 1,3% wyższa niż w poprzednim miesiącu oraz o 3,1% niższa niż rok temu.

Handel

Po trzech kwartałach 2019 r. polski eksport produktów mleczarskich (CN 0401-0406) wyrażony w euro był o 0,2% większy niż w analogicznym okresie 2018 r. Import wzrósł o 3,8%. Saldo obrotów handlowych wyrażone w euro było o 2,4% niższe, a wyrażone w złotych polskich o 1,2% niższe. Na pogorszenie salda przede wszystkim wpłynęły wyniki handlu masłem (CN 0405). Jednak nie wynika to z uszczuplonej wielkości krajowej produkcji masła. Według danych GUS produkcja masła po trzech kwartałach br. była o 1,7% większa niż w analogicznym okresie 2018 r., a zapasy u producentów masła w Polsce w pierwszym półroczu br. były o 23,5% większe niż w analogicznym okresie 2018 r. Według wstępnych danych dotyczących polskiego salda handlowego tym produktem we wspomnianych okresach porównawczych, znacznie pogorszyły się wyniki w obrotach pomiędzy Polską a Holandią i Niemcami. Patrząc szerzej, łączna wartość polskiego salda produktów mleczarskich (CN 0401-0406) wyrażona w euro z tymi partnerami była o prawie 90 mln euro niższa niż w porównywanym okresie 2018 r. (dane wstępne).

Komentarz

Produkcja mleka w UE wchodzi w fazę najniższej produkcji, która zwykle przypada na listopad. Jednak średnia unijna cena mleka we wrześniu i szacowana w październiku jest poniżej poziomów w analogicznych okresach w 2018 r. OMP i PMP notowane są powyżej cen zeszłorocznych. W przypadku OMP wzrost przekroczył 50% i ceny zbliżyły się do poziomów cen na rynkach międzynarodowych. Wciąż utrzymuje się duże zainteresowanie unijnych eksporterów tym produktem z uwagi na wysoki popyt na rynkach międzynarodowych. Jednak wyrównywanie się cen na tych rynkach zwiastuje wyhamowanie wzrostu cen i popytu na ten produkt w przeciągu kilku miesięcy. Niższe ceny masła (spadek o ponad 20% r/r) pobudziły unijny popyt eksportowy, na co przetwórcy odpowiedzieli zwiększoną produkcją. Prawdopodobnie do końca roku utrzyma się dobra koniunktura na masło. Stabilnie zachowuje się rynek serów, a ceny są na poziomie zbliżonym do zeszłorocznego.

Na krajowym rynku w październiku średnia krajowa cena mleka krowiego wzrosła łagodnie, jednak znajduje się poniżej poziomu zeszłorocznego. Z drugiej strony, jeśli zestawimy średnie ceny 10 pierwszych miesięcy 2019 r. i 2018 r., to porównanie wypada na korzyść bieżącego roku.

Kontakt

Waldemar Raczkiewicz
Ekspert ekonomiczny

+48 77 401 35 65
waldemar.raczkiewicz@ing.pl

Artur Waraksa
Ekspert ekonomiczny

+48 77 401 35 67
artur.waraksa@ing.pl

Artur Markowski
Dyrektor Regionalny ds. Korporacyjnych
Region Korporacyjny Opole

+48 77 401 35 05
artur.markowski@ing.pl