Wstęp

W maju ukazała się wstępna prognoza światowego bilansu pszenicy na sezon 2021/22. Przewidywane są rekordowo wysokie zbiory i konsumpcja pszenicy. Ostatnie publikacje ośrodków analitycznych wskazują, że w EU27 można spodziewać się dobrych zbiorów. Na giełdach towarowych notowania kontraktów pszenicy obniżają się. Od 6 do 25 maja cena kontraktu wrześniowego na Matif obniżyła się o 25 EUR.

MATIF notowania kontraktów
(w EUR/t)
Pszenica
wrz'21 gru'21
26.05.2021 206,00 204,50
26.04.2021 226,25 225,50
zmiana m/m -9% -9,3%
maks. 3 m-ce 232,00 229,75
min. 3 m-ce 193,25 194,50
  wrz'20 gru'20
26.05.2020 187,75 190,00
zmiana r/r 9,7% 7,6%

Produkcja pszenicy na świecie

Po majowej korekcie bilansów pszenicy w bieżącym sezonie USDA przewiduje zbiory światowe tego zboża na poziomie 776,1 mln t, co oznacza niewielką korektę w dół w stosunku do zeszłomiesięcznej prognozy. Pierwsze przewidywanie dotyczące światowych zbiorów zbóż w sezonie 2021/22 jest znacznie powyżej produkcji w bieżącym sezonie. Prognoza na poziomie 789 mln t stanowi nowy rekord zbiorów pszenicy na świecie.

Pośród głównych producentów pszenicy na półkuli północnej największe zmiany w zbiorach w relacji sezon do sezonu mają wystąpić w UE i na Ukrainie. W pierwszym przypadku nowe zbiory mają być na poziomie 134 mln t, tj. mają być o 8 mln t większe niż w bieżącym sezonie, natomiast w drugim przewidywane są wysokie zbiory na poziomie 26 mln t, tj. mają być o 3,6 mln t większe niż w sezonie 2020/21. W przypadku producentów na półkuli południowej bieżący etap prognoz jest bardzo wczesny. USDA prognozuje zwiększenie zbiorów w Argentynie z 17,6 mln t w bieżącym sezonie do 20,5 mln t w przyszłym, natomiast w Australii nowe zbiory mają być o 6 mln t mniejsze i wynieść 27 mln t.

Pszenica
dane globalne  mln t
17/18 18/19 19/20s.

20/21 progn.

maj

21/22 progn.
maj
produkcja 762,6 731,6 764,2 776,1 789,0
zużycie 741,9 735,3 748,8 780,9 788,7
handel (eksport) 187,0 178,0 194,8 197,1 203,2
zapasy końcowe 287,8 284,1 299,4 294,7 295,0

źr. USDA 05.2021 r. 

EU27

Według przewidywań KE opublikowanych na koniec kwietnia areał zasiewów pszenicy miękkiej w EU27 pod najbliższe zbiory wynosi 21,45 mln ha, tj. ma być o 3,5% większy niż w poprzednim sezonie. Produkcja pszenicy miękkiej ma wynieść prawie 127,8 mln t, tj. ma być o ponad 6% większa niż w poprzednim sezonie.

Rosja

SovEcon o 1 mln t podniósł poprzednią prognozę zbiorów pszenicy w Rosji (do poziomu 81,7 mln t). Rosyjskie Ministerstwo Rolnictwa przewiduje zbiory pszenicy na poziomie 80,7 mln t.

Zużycie pszenicy

W nowym sezonie USDA przewiduje dalszy wzrost zużycia pszenicy. W majowej prognozie przewidywane jest na poziomie 788,7 mln t. W bieżącym sezonie największym motorem wzrostu zużycia pszenicy na świecie były Chiny, gdzie zużycie szacowane jest na poziomie 150 mln t, podczas gdy w poprzednim sezonie było na poziomie 126 mln t. W nadchodzącym sezonie 2021/22 utrzyma się wysokie zużycie pszenicy, choć będzie nieco mniejsze i ma wynieść 148 mln t.

EU27

W kwietniu przewidywane przez KE zużycie pszenicy miękkiej w EU27 w bieżącym sezonie pozostało na poziomie 92,8 mln t, czyli na poziomie zeszłomiesięcznej prognozy. W przypadku realizacji prognozy zużycie będzie o 3,9% mniejsze niż w poprzednim sezonie. Według kwietniowej prognozy KE w przyszłym sezonie zużycie pszenicy miękkiej ma wynieść 95,8 mln t.

Handel pszenicą

Według majowej prognozy USDA wolumen światowego handlu pszenicą w bieżącym sezonie ma wynieść 197,1 mln t, natomiast w nowym sezonie ma być na poziomie 203,2 mln t. W sezonie 2020/21 największym eksporterem pszenicy pozostaje Rosja z przewidywanym wynikiem 39,5 mln t, natomiast wiceliderem jest UE z wynikiem 30 mln t. W nowym sezonie obaj eksporterzy mają poprawić wyniki odpowiednio do 40 i 33 mln t.

USA

Od początku sezonu do połowy maja eksport pszenicy z USA wyniósł 25,6 mln t, tj. był o 0,9 mln t mniejszy niż w analogicznym okresie poprzedniego sezonu.

Rosja

Od początku bieżącego sezonu do 20 maja eksport pszenicy wyniósł 36,4 mln t.

Ukraina

Od początku bieżącego sezonu do 24 maja br. eksport pszenicy z Ukrainy wyniósł 15,6 mln t, tj. około 4,4 mln t mniej niż w analogicznym okresie poprzedniego sezonu.

EU27 handel pszenicą miękką

W kwietniu prognoza eksportu pszenicy miękkiej pozostała na poziomie 27 mln t. Od początku bieżącego sezonu do 23 maja br. unijny eksport ziarna pszenicy miękkiej (bez Wielkiej Brytanii) wyniósł 23,7 mln, tj. o 8,4 mln t mniej niż w analogicznym okresie poprzedniego sezonu.

Zapasy pszenicy

Na koniec bieżącego sezonu USDA przewiduje światowe zapasy pszenicy na poziomie 294,7 mln t, tj. mają być o około 5 mln t mniejsze niż w poprzednim sezonie. Ograniczenie eksportu pszenicy z Rosji (wprowadzenie ceł) skutkowało zgromadzeniem zapasów ziarna w bieżącym sezonie na przewidywanym poziomie 12,1 mln t, tj. o prawie 5 mln t więcej niż na koniec poprzedniego sezonu. W UE zapasy mają wynieść 9,2 mln t, tj. około 2,8 mln t mniej niż zapasy końcowe w poprzednim sezonie. Według USDA w nowym sezonie 2021/22 światowe zapasy końcowe mają być na poziome 295 mln t, a więc na zbliżonym do poziomu z bieżącego sezonu.

EU27

Według prognozy KE z końca kwietnia zapasy końcowe pszenicy miękkiej w EU27 mają być na poziomie 9,9 mln t. Natomiast w przyszłym sezonie zapasy końcowe mają wynieść 11,4 mln t.

Ceny pszenicy

Po majowej publikacji bilansów zbóż przez USDA ceny kontraktów na giełdach wyraźnie obniżyły się. Jeszcze w pierwszej dekadzie maja cena kontraktu wrześniowego na Matif przekraczała 230 EUR, natomiast 21 maja na zamknięciu notowań wyniosła 212,75 EUR, a kontraktu grudniowego 211,50 EUR. 25 maja cena kontraktu wrześniowego na zamknięciu notowań była na poziomie 205,25 EUR.

Polska - sytuacja rynkowa

Według danych GUS od lipca do kwietnia bieżącego sezonu krajowy skup pszenicy wyniósł 5,5 mln t, tj. był o 2,9% większy niż w analogicznym okresie poprzedniego sezonu.

Według danych KE eksport pszenicy z Polski poza granice EU27 do 23 maja wyniósł 3 mln t, natomiast w analogicznym okresie poprzedniego sezonu wyniósł 3,1 mln t.

Według danych MRiRW eksport pszenicy (kraje EU i trzecie) w 1KW 2021 był na poziomie 1,17 mln t. Po trzech kwartałach bieżącego sezony eksport pszenicy wyniósł 3,23 mln t, tj. był o 1% mniejszy niż w analogicznym okresie poprzedniego sezonu. Import pszenicy był na poziomie prawie 0,6 mln t, tj. był o 5% większy.

Według MRiRW w kwietniu krajowa średnia miesięczna cena netto pszenicy konsumpcyjnej wyniosła 941 zł/t, tj. była o 127 zł/t (+16%) wyższa niż w kwietniu 2020 r. W krajowych skupach i firmach przetwórczych ceny pszenicy konsumpcyjnej na koniec drugiej dekady maja zwykle były w przedziale 940-1050 zł/t, natomiast z dostawą do portów – na poziomie 990-1000 zł/t. Portowe oferty na pszenicę (12,5%) z nowych zbiorów z dostawą w sierpniu i wrześniu wynosiły 880-910 zł/t.

Komentarz

Majowa prognoza zbiorów pszenicy na świecie skutkowała obniżeniem notowań kontraktów pszenicy na giełdach światowych. Pierwsza reakcja na większe zbiory tego zboża w przyszłym sezonie była dość gwałtowna. 13 maja spadki na Matif kontraktów wrześniowego i grudniowego wyniosły odpowiednio 4,2 i 3,8%. Po pierwszych prognozach zbiorów w nowym sezonie takie zachowanie rynku nie było zaskoczeniem. Kolejne dni przebiegały w zmiennych nastrojach, jednak ceny osiągały coraz niższe poziomy. W raporcie USDA zwraca uwagę na przewidywane wysokie zużycie pszenicy na świecie, co jednocześnie mogło nieco łagodzić późniejszą dynamikę spadku cen.

Na rynku surowców rolnych w dalszym ciągu utrzymuje się niepewność związana z koronawirusem, tj. powstawaniu niebezpiecznych mutacji i zagrożeń związanych z ewentualną kolejną falą zakażeń. Taka sytuacja powinna wspierać ceny pszenicy, tym bardziej, że przewidywany popyt na pszenicę w Chinach w dalszym ciągu ma być wysoki. W przypadku zbóż paszowych zbiory kukurydzy mają być wyższe, jednak prognoza wzrostu zużycia do poziomu zbliżonego do wielkości produkcji pozostawia napięty bilans tego surowca. To powinno przełożyć się na utrzymanie wyższych niż przeciętnie ceny kukurydzy i jednocześnie będzie hamować spadek ceny pszenicy. Jednak obecnie większą zmienność cen może wprowadzić bieżący okres nowych prognoz zbiorów publikowane przez inne ośrodki analityczne oraz przebieg pogody w czerwcu. Na tę chwilę z krajów unijnych napływają zapowiedzi o dobrych zbiorach. W przypadku poprawy prognoz u innych kluczowych producentów (USA, Rosja) presja na dalszy spadek cen z nowych zbiorów będzie mocniejsza. Odniesieniem do cen z nowych zbiorów jest cena zakupu pszenicy przez Egipt na ostatnim przetargu. Ceny były w przedziale 254-259 USD/t na bazie FOB.

Kontakt

Waldemar Raczkiewicz
Ekspert ekonomiczny

+48 77 401 35 65
waldemar.raczkiewicz@ing.pl

Artur Waraksa
Ekspert ekonomiczny

+48 77 401 35 67
artur.waraksa@ing.pl

Artur Markowski
Dyrektor Regionalny ds. Korporacyjnych
Region Korporacyjny Opole

+48 77 401 35 05
artur.markowski@ing.pl