Podatek liniowy – czym jest, dla kogo i kiedy się opłaca?
24 października 2026
Podatek liniowy jest jedną z form opodatkowania działalności gospodarczej. Jego stawka nie rośnie wraz z Twoim dochodem, ale nie oznacza to, że zawsze będzie dla ciebie korzystniejszy od skali. Sprawdź, jak działa podatek liniowy, jakie ma ograniczenia i co warto porównać przed jego wyborem.
Spis treści:
- Podatek liniowy – najważniejsze informacje
- Czym jest podatek liniowy i jak działa?
- Ile wynosi podatek liniowy?
- Kto może wybrać podatek liniowy?
- Ile wynosi składka zdrowotna na podatku liniowym w 2026 roku?
- Co można odliczyć na podatku liniowym?
- Z jakich ulg nie skorzystasz na podatku liniowym?
- Skala podatkowa a podatek liniowy – czym się różnią?
- Kiedy podatek liniowy opłaca się bardziej niż skala podatkowa?
- Jak wybrać podatek liniowy i do kiedy trzeba to zrobić?
- Jak wygląda księgowość na podatku liniowym?
- Podatek liniowy – zalety i wady
- Najczęściej zadawane pytania o podatek liniowy
Podatek liniowy – najważniejsze informacje
- Stawka podatku liniowego wynosi 19% dochodu i nie rośnie wraz z jego wysokością.
- Możesz rozliczać koszty uzyskania przychodów, które obniżają dochód do opodatkowania.
- Składka zdrowotna wynosi 4,9% podstawy jej wymiaru, ale nie może być niższa od ustawowego minimum.
- Nie korzystasz z kwoty wolnej, a podatek liniowy ogranicza też dostęp do części preferencji podatkowych.
- Wybór między podatkiem liniowym a skalą wymaga porównania konkretnych kwot, a nie tylko stawek PIT.
Konto Direct dla Firmy
Konto, apka, 11 walut i szeroki wachlarz usług stworzonych z myślą o potrzebach przedsiębiorców.
Czym jest podatek liniowy i jak działa?
Podatek liniowy to forma opodatkowania działalności gospodarczej, w której stosujesz stałą stawkę 19%. Nie zmienia się ona wraz z wysokością Twojego dochodu. Podatek obliczasz od przychodów pomniejszonych o koszty ich uzyskania.
Przykład:
Załóżmy, że w ciągu roku Twoja firma osiągnie 200 000 zł przychodu, a koszty uzyskania przychodów wyniosą 50 000 zł (np. wydatki na sprzęt potrzebny do pracy, usługi księgowe czy wynajem biura). Najpierw odejmujesz koszty od przychodu:
200 000 zł – 50 000 zł = 150 000 zł dochodu.
To dochód, a nie przychód, jest punktem wyjścia do obliczenia podatku. Jeśli przysługują Ci dodatkowe odliczenia od dochodu, uwzględniasz je przed obliczeniem PIT.
Ile wynosi podatek liniowy?
Podatek liniowy wynosi 19% podstawy opodatkowania. Nie korzystasz przy tym z kwoty wolnej od podatku.
Zobacz to na przykładzie, w którym podstawa opodatkowania wynosi 150 000 zł rocznie:
| Podatek liniowy | Skala podatkowa | |
|---|---|---|
| Podstawa opodatkowania | 150 000 zł | 150 000 zł |
| Stawka | 19% | 12% i 32% od nadwyżki ponad 120 000 zł |
| Kwota wolna | brak | 30 000 zł |
| Podatek PIT * | 28 500 zł | 20 400 zł |
* Uproszczony przykład uwzględnia wyłącznie PIT i kwotę zmniejszającą podatek na skali. Nie uwzględnia m.in. składki zdrowotnej ani innych ulg i odliczeń.
W tym przykładzie sam PIT jest niższy na skali. Przekroczenie progu 120 000 zł nie oznacza więc automatycznie, że podatek liniowy będzie korzystniejszy. Na skali stawką 32% obejmujesz tylko nadwyżkę ponad ten próg.
Kto może wybrać podatek liniowy?
Podatek liniowy możesz wybrać np. wtedy, gdy prowadzisz jednoosobową działalność gospodarczą. Mogą z niego korzystać także wspólnicy niektórych spółek, np. cywilnej, jawnej lub partnerskiej.
Uważaj jednak, jeśli współpracujesz z obecnym lub byłym pracodawcą. Nie możesz korzystać z podatku liniowego, jeśli w ramach firmy wykonujesz dla niego te same czynności, które wykonujesz lub wykonywałeś na etacie w tym samym roku podatkowym.
Przykład:
pracujesz na etacie jako grafik, a następnie w tym samym roku zakładasz firmę i nadal wykonujesz dla tego pracodawcy te same projekty graficzne. W takiej sytuacji nie możesz rozliczać tych dochodów podatkiem liniowym.
Sama współpraca z byłym pracodawcą nie oznacza więc, że tracisz prawo do podatku liniowego. Liczy się to, jakie usługi dla niego świadczysz i kiedy wykonywałeś takie same zadania na etacie.
Warto wiedzieć:
Jeśli stracisz prawo do podatku liniowego w trakcie roku, musisz przeliczyć zaliczki od początku roku według skali podatkowej i zapłacić odsetki za zwłokę.
Ile wynosi składka zdrowotna na podatku liniowym w 2026 roku?
Jeśli rozliczasz się podatkiem liniowym, składka zdrowotna wynosi 4,9% podstawy jej wymiaru. Od lutego 2026 roku minimalna składka wynosi 432,54 zł miesięcznie.
Przy podstawie wymiaru 10 000 zł składka wyniesie 490 zł, a przy 15 000 zł – 735 zł. Jeśli wyliczona kwota jest niższa od ustawowego minimum, płacisz składkę minimalną.
Ile składki zdrowotnej możesz odliczyć w 2026 roku?
W 2026 roku możesz rozliczyć zapłacone składki zdrowotne do łącznej kwoty 14 100 zł. Możesz odliczyć je od dochodu albo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów.
Czy wiesz, że?
Limit 14 100 zł nie oznacza, że o tę kwotę zmniejszysz podatek. Obniżasz dochód lub zwiększasz koszty, a nie odejmujesz całej składki bezpośrednio od PIT.
Co można odliczyć na podatku liniowym?
Jeśli rozliczasz się podatkiem liniowym, możesz uwzględniać koszty uzyskania przychodów związane z działalnością. Mogą to być m.in.:
- sprzęt, oprogramowanie i materiały potrzebne w firmie;
- najem biura lub innego lokalu;
- usługi księgowe, prawne i marketingowe;
- część wydatków na samochód;
- wynagrodzenia pracowników i podwykonawców.
Pamiętaj, że wydatek musi spełniać warunki określone w przepisach. Musisz też mieć dokument, który go potwierdza.
Z jakich ulg nie skorzystasz na podatku liniowym?
Jeśli wybierzesz podatek liniowy, nie korzystasz z kwoty wolnej od podatku. Dochodów z działalności opodatkowanych liniowo nie rozliczysz też wspólnie z małżonkiem ani jako osoba samotnie wychowująca dziecko. Przepisy przewidują wyjątek dotyczący tzw. zerowego PIT-36L.
Podatek liniowy wpływa również na możliwość skorzystania z ulgi na dzieci. Dlatego przed zmianą formy opodatkowania sprawdź nie tylko wysokość podatku, ale też preferencje, z których obecnie korzystasz.
Jeśli osiągasz również dochody opodatkowane skalą, sprawdź, które ulgi możesz rozliczyć właśnie od tych dochodów.
Skala podatkowa a podatek liniowy – czym się różnią?
Na podatku liniowym płacisz PIT według stałej stawki 19%. Na skali stosujesz stawkę 12%, a po przekroczeniu 120 000 zł podstawy opodatkowania – 32% od nadwyżki.
Najważniejsze różnice znajdziesz w tabeli:
| Parametr | Skala podatkowa | Podatek liniowy |
|---|---|---|
| Stawka PIT | 12% do 120 000 zł i 32% od nadwyżki | 19% |
| Kwota wolna | 30 000 zł | brak |
| Wspólne rozliczenie z małżonkiem | co do zasady możliwe | co do zasady brak |
| Koszty firmowe | tak | tak |
| Składka zdrowotna | 9% | 4,9% |
| Rozliczenie składki zdrowotnej w PIT | nie | tak, do limitu |
Sama stawka PIT nie pokaże Ci więc, która forma oznacza niższe obciążenia. Do porównania trzeba włączyć również składkę zdrowotną oraz preferencje podatkowe.
Kiedy podatek liniowy opłaca się bardziej niż skala podatkowa?
Nie ma jednej kwoty, od której podatek liniowy zawsze staje się korzystniejszy od skali. Wynik zależy m.in. od podstawy opodatkowania, składki zdrowotnej oraz preferencji podatkowych, z których możesz skorzystać.
Dlaczego nie wystarczy spojrzeć na próg 120 000 zł? Jeśli przekroczysz go na skali, stawką 32% obejmujesz wyłącznie nadwyżkę. Jednocześnie korzystasz z kwoty wolnej, a składkę zdrowotną liczysz według innych zasad.
Znaczenie mają też koszty firmy. Jeśli masz 300 000 zł przychodu i 150 000 zł kosztów, zostaje 150 000 zł dochodu. To tę wartość bierzesz pod uwagę przy porównaniu obu form opodatkowania.
Przykład 1. Singiel z dochodem 250 000 zł
Prowadzisz firmę, nie masz dzieci i nie korzystasz z ulg. Twój roczny dochód wynosi 250 000 zł.
W przypadku podatku liniowego sprawa jest prosta. Cały dochód jest objęty stawką 19%
250 000 zł × 19% = 47 500 zł podatku
Na skali obliczenia wyglądają inaczej. Od pierwszych 120 000 zł podatek wynosi 12%, ale korzystasz też z kwoty wolnej 30 000 zł. Dlatego podatek od tej części dochodu wynosi 10 800 zł.
Pozostała część dochodu to:
250 000 zł – 120 000 zł = 130 000 zł
Od tych 130 000 zł płacisz 32%:
130 000 zł × 32% = 41 600 zł
Łącznie:
10 800 zł + 41 600 zł = 52 400 zł podatku
W tym przykładzie sam PIT jest więc niższy na podatku liniowym: 47 500 zł zamiast 52 400 zł. Do pełnego porównania trzeba jeszcze uwzględnić składkę zdrowotną.
Przykład 2. Małżeństwo z dziećmi
Prowadzisz firmę i osiągasz 150 000 zł dochodu rocznie. Masz małżonka i dzieci.
Na podatku liniowym stawka wynosi 19%:
150 000 zł × 19% = 28 500 zł podatku
Na skali pierwsze 120 000 zł daje 10 800 zł podatku po uwzględnieniu kwoty wolnej. Zostaje jeszcze 30 000 zł:
150 000 zł – 120 000 zł = 30 000 zł
Od tej części płacisz 32%:
30 000 zł × 32% = 9600 zł
Łącznie:
10 800 zł + 9600 zł = 20 400 zł podatku
W tym przykładzie sam PIT jest niższy na skali: 20 400 zł zamiast 28 500 zł. Jeśli spełniasz odpowiednie warunki, na skali możesz też skorzystać ze wspólnego rozliczenia z małżonkiem i ulgi na dzieci. To może jeszcze zmienić wynik. Pamiętaj także, że do pełnego porównania trzeba jeszcze uwzględnić składkę zdrowotną.
Przykład 3. Ty zarabiasz 200 000 zł, a małżonek nie ma dochodu
Prowadzisz firmę i osiągasz 200 000 zł dochodu rocznie. Twój małżonek nie ma dochodu. Spełniacie warunki wspólnego rozliczenia na skali.
Najpierw dzielisz Wasz łączny dochód na pół:
200 000 zł ÷ 2 = 100 000 zł
Do obliczenia podatku każdego z Was przyjmuje się po 100 000 zł. Ta kwota nie przekracza progu 120 000 zł, dlatego obowiązuje stawka 12%
Od 100 000 zł podatek wynosi 12 000 zł. Następnie odejmujesz 3600 zł kwoty zmniejszającej podatek, która wynika z kwoty wolnej 30 000 zł:
12 000 zł – 3600 zł = 8400 zł
Przy wspólnym rozliczeniu wynik mnożysz przez dwa:
8400 zł × 2 = 16 800 zł podatku
Dla porównania przy podatku liniowym:
200 000 zł × 19% = 38 000 zł podatku
W tym przykładzie różnica jest duża: 16 800 zł na skali i 38 000 zł na podatku liniowym. Do pełnego porównania trzeba jeszcze uwzględnić składkę zdrowotną.
Co pokazują te przykłady? Dochód powyżej 120 000 zł nie oznacza automatycznie, że podatek liniowy będzie lepszym wyborem. Duże znaczenie mają też Twoja sytuacja rodzinna, ulgi i możliwość wspólnego rozliczenia. Jeśli potrzebujesz pomocy w porównaniu form opodatkowania dla swojej firmy, możesz skonsultować wyliczenia z księgowym, np. w ramach Biura rachunkowego ING.
Jak wybrać podatek liniowy i do kiedy trzeba to zrobić?
Podatek liniowy wybierasz do 20. dnia miesiąca po miesiącu, w którym osiągniesz pierwszy przychód z działalności w danym roku. Jeśli pierwszy przychód uzyskasz w grudniu, masz czas do końca roku.
Wybór zgłaszasz przez CEIDG. Jeśli dopiero otwierasz działalność, formę opodatkowania wskażesz podczas jej rejestracji. Informacje o formalnościach na tym etapie znajdziesz też podczas zakładania firmy z ING.
Jak wygląda księgowość na podatku liniowym?
Jeśli rozliczasz się podatkiem liniowym, musisz prowadzić ewidencję, która pozwala ustalić przychody, koszty i dochód firmy. Przy JDG najczęściej jest to podatkowa księga przychodów i rozchodów.
Księgowość możesz prowadzić samodzielnie albo z pomocą księgowego. Jeśli rozliczasz firmę samodzielnie, możesz wykorzystać do tego np. ING Księgowość. W codziennych rozliczeniach przydaje się też oddzielenie firmowych płatności od prywatnych. Pomaga w tym osobne konto firmowe.
Podatek liniowy – zalety i wady
Podatek liniowy ma stałą stawkę, ale rezygnujesz przy nim z części preferencji dostępnych na skali. Dlatego przed wyborem warto zestawić korzyści i ograniczenia.
Zalety:
- stawka PIT nie rośnie wraz z dochodem;
- możesz rozliczać koszty uzyskania przychodów;
- składka zdrowotna ma stawkę 4,9% podstawy wymiaru;
- zapłacone składki zdrowotne możesz rozliczyć do ustawowego limitu.
Wady:
- nie korzystasz z kwoty wolnej od podatku
- co do zasady nie rozliczasz się wspólnie z małżonkiem;
- masz ograniczony dostęp do części ulg i preferencji podatkowych.
Przed wyborem porównaj konkretne kwoty dla obu form opodatkowania. Różnica między stawkami PIT to tylko jeden z elementów takiego porównania.
Najczęściej zadawane pytania o podatek liniowy
-
Podatek liniowy wynosi 19% podstawy opodatkowania. Stawka nie zmienia się wraz ze wzrostem Twojego dochodu.
-
Nie. Jeśli rozliczasz działalność podatkiem liniowym, nie korzystasz z kwoty wolnej od podatku. Kwota wolna 30 000 zł dotyczy skali podatkowej, czyli formy opodatkowania, w której obowiązują dwie stawki PIT: 12% i 32%. Do 120 000 zł dochodu stosujesz stawkę 12%, a od nadwyżki ponad tę kwotę – 32%.
-
Co do zasady nie. Jeśli stosujesz podatek liniowy, nie możesz skorzystać z preferencyjnego wspólnego rozliczenia, z wyjątkiem sytuacji przewidzianych w przepisach, m.in. tzw. zerowego PIT-36L.
-
Podatek liniowy może oznaczać niższe obciążenia przy wyższym dochodzie, ale nie istnieje jeden próg opłacalności dla wszystkich. Porównaj wysokość PIT i składki zdrowotnej oraz sprawdź, z których ulg i preferencji korzystasz.
-
Zmianę formy opodatkowania zgłaszasz do 20. dnia miesiąca po miesiącu, w którym osiągniesz pierwszy przychód w danym roku. Możesz zrobić to przez CEIDG.
Bibliografia i źródła
- ING Bank Śląski, Biuro rachunkowe dla małych firm, URL: https://www.ing.pl/male-firmy/uslugi/biuro-rachunkowe (dostęp: 15.09.2026).
- ING Bank Śląski, Fakturowanie w ING Księgowość, URL: https://www.ing.pl/male-firmy/uslugi/fakturowanie (dostęp: 15.09.2026).
- ING Bank Śląski, ING Księgowość – księgowość w bankowości internetowej, URL: https://www.ing.pl/male-firmy/uslugi/ing-ksiegowosc (dostęp: 15.09.2026).
- Ministerstwo Finansów, Informacja dotycząca rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 2024 r., podatki.gov.pl, URL: https://podatki.gov.pl/poradniki-i-informatory/informacja-dotyczaca-rozliczenia-podatku-dochodowego-od-osob-fizycznych (dostęp: 15.09.2026).
- Ministerstwo Finansów, Odliczenie składek na ubezpieczenie zdrowotne – PIT, podatki.gov.pl, URL: https://www.podatki.gov.pl/ulgi-i-odliczenia/odliczenie-skladek-na-ubezpieczenie-zdrowotne-pit (dostęp: 15.09.2026).
- Ministerstwo Finansów, Opodatkowanie podatkiem liniowym, podatki.gov.pl, URL: https://www.podatki.gov.pl/podatki-firmowe/pit/informacje-podstawowe/co-jest-opodatkowane/opodatkowanie-podatkiem-liniowym (dostęp: 15.09.2026).
- Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Informacja w sprawie podstawy wymiaru składki oraz kwoty składki na ubezpieczenie zdrowotne w 2026 r., ZUS, URL: https://www.zus.pl/en/-/informacja-w-sprawie-podstawy-wymiaru-skladki-oraz-kwoty-skladki-na-ubezpieczenie-zdrowotne-w-2026-r. (dostęp: 27.09.2026).
Materiał ma charakter informacyjno-edukacyjny i marketingowy. Nie stanowi porady, rekomendacji, oferty w rozumieniu art. 66 § 1 Kodeksu cywilnego, ani porady podatkowej lub prawnej. Przedstawione informacje mają charakter ogólny. Zasady, kwoty i przepisy mogą się zmienić, a ich zastosowanie zależy od indywidualnej sytuacji. W konkretnej sprawie skonsultuj się z odpowiednim specjalistą, np. księgowym lub doradcą podatkowym. ING Bank Śląski S.A. nie ponosi odpowiedzialności za decyzje podjęte na podstawie tego materiału. Stan na dzień: 27.09.2026.
Szczegóły oferty, opłaty, prowizje, oprocentowanie oraz warunki promocji określają taryfa opłat i prowizji, regulamin produktu oraz regulamin promocji dostępne na www.ing.pl.