Jakie są rodzaje wskaźników rentowności?
Do oceny rentowności najczęściej stosuje się trzy wskaźniki: ROS, ROA i ROE. Uzupełnia je marża EBITDA. Różnią się tym, do czego odnoszą zysk: do sprzedaży, do majątku albo do kapitału wniesionego przez właścicieli.
ROS – rentowność sprzedaży
ROS = zysk netto / przychody ze sprzedaży × 100%
ROS pokazuje, jaka część przychodów ze sprzedaży pozostaje jako zysk netto. Jeśli firma osiąga 1 000 000 zł przychodu i 80 000 zł zysku netto, ROS wynosi 8%.
Spadek ROS przy rosnących przychodach bywa sygnałem, że koszty rosną szybciej niż sprzedaż.
ROA – rentowność aktywów
ROA = zysk netto / aktywa ogółem × 100%
ROA mierzy efektywność wykorzystania majątku: maszyny, zapasy, należności i środki pieniężne. Przy zysku netto 80 000 zł i aktywach 800 000 zł ROA wynosi 10%.
Ten wskaźnik ma największe znaczenie w firmach o rozbudowanym majątku. W usługach, gdzie aktywa bywają niewielkie, ROA może być wysoki mimo umiarkowanych wyników.
ROE – rentowność kapitału własnego
ROE = zysk netto / kapitał własny × 100%
ROE mówi, jaki zwrot przynosi kapitał wniesiony przez właścicieli. Zysk netto 80 000 zł przy kapitale własnym 400 000 zł daje ROE na poziomie 20%.
Pamiętaj o pewnej pułapce. Wysokie ROE może wynikać z dużego udziału finansowania zewnętrznego, bo kapitał własny stanowi wtedy mniejszą część źródeł finansowania. Dlatego wskaźnik ROE warto analizować łącznie z ROA.
Marża EBITDA – rentowność na poziomie operacyjnym
Marża EBITDA = EBITDA / przychody × 100%
Marża EBITDA pokazuje, jaka część przychodów pozostaje jako wynik operacyjny przed amortyzacją, odsetkami i podatkiem. Nie uwzględnia wpływu odsetek i amortyzacji, dzięki czemu łatwiej porównać firmy o różnej strukturze majątku i finansowania.